{"id":975,"date":"2024-02-28T13:23:46","date_gmt":"2024-02-28T13:23:46","guid":{"rendered":"https:\/\/sarandacityguide.com\/?p=975"},"modified":"2024-02-28T13:25:57","modified_gmt":"2024-02-28T13:25:57","slug":"sarandas-etymological-odyssey-unraveling-the-roots-of-a-coastal-citys-name","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/sarandacityguide.com\/sq\/sarandas-etymological-odyssey-unraveling-the-roots-of-a-coastal-citys-name\/","title":{"rendered":"Origjina e emrit t\u00eb Sarand\u00ebs"},"content":{"rendered":"<p>Po \u00e7far\u00eb thot\u00eb legjenda? Tregohet se, 40 ushtar\u00eb romak\u00eb u nis\u00ebn p\u00ebr t\u00eb kryer nj\u00eb mision ushtarak, po nuk dihet vendi se ku. Origjina e k\u00ebtyre ushtar\u00ebve ishte armen, aziatik dhe europian\u00eb. Mision i ngarkuar me urdh\u00ebr t\u00eb komand\u00ebs ushtarake romake. Legjenda thot\u00eb se, duke lundruar, moti i keq i detyroi t\u00eb ankoroheshin n\u00eb gjirin e Onhezmit (Saranda e sotme).Banor\u00ebt vendas, t\u00eb cil\u00ebt ishin me besim fetar tjet\u00ebr nga ushtar\u00ebt, ortodoks, i kapin dhe pas pyetjeve t\u00eb shumta i detyrojn\u00eb t\u00eb ndryshojn\u00eb besimin fetar t\u00eb tyre, ose n\u00eb t\u00eb kund\u00ebrt do t\u00eb n\u00ebnshtroheshin ndaj d\u00ebnimit me vdekje n\u00eb vaska t\u00eb mbushura me uj\u00eb t\u00eb ftoht\u00eb. Pasi t\u00eb futeshin aty, do t\u00eb q\u00ebndronin deri n\u00eb ngrirje t\u00eb trupave. Ata t\u00eb vendosur n\u00eb besimin e tyre fetar, katolik, nuk pranuan konvertimin e besimit, por vdekjen duke sakrifikuar t\u00eb ngrinin n\u00eb vaska me ujin e ftoht\u00eb. Dit\u00ebt q\u00eb pasuan i kaluan n\u00eb izolim t\u00eb plot\u00eb, deri dit\u00ebn e ekzekutimit t\u00eb tyre. Nj\u00eb detaj q\u00eb duhet p\u00ebrmendur, pasi mos t\u00eb kish ndodhur mundet t\u00eb mos e kishim emrin e sot\u00ebm t\u00eb qytetit, \u00ebsht\u00eb se para ekzekutimit nj\u00ebri nga ushtar\u00ebt vdes dhe mbeten 39. Dit\u00ebn q\u00eb do futeshin n\u00eb vaskat e ujit t\u00eb ftoht\u00eb i mbushin mendjen pastruesit t\u00eb tyre q\u00eb t\u2019i bashkohej grupit, pasi duhej t\u00eb vdisnin 40 bashk\u00eb dhe jo 39 sa mbet\u00ebn. Sh\u00ebrb\u00ebtori pranoi dhe k\u00ebshtu numri i tyre u plot\u00ebsua 40. Momentin e fundit p\u00ebrs\u00ebri u ofrua falja e jet\u00ebs n\u00eb k\u00ebmbim t\u00eb ndryshimit t\u00eb besimit fetar, p\u00ebrs\u00ebri nga ushtar\u00ebt romak u pranua ekzekutimi n\u00eb em\u00ebr t\u00eb lavdis\u00eb s\u00eb zotit. Dhe k\u00ebshtu ndodhi. U fut\u00ebn t\u00eb 40 n\u00eb vaskat e ujit t\u00eb ftoht\u00eb deri sa trupat e tyre ngrin\u00eb. Dhe kjo ndodhi n\u00eb 9 Mars t\u00eb larg\u00ebt t\u00eb lasht\u00ebsis\u00eb n\u00eb shekullin e VI.<\/p>\n<p><img fetchpriority=\"high\" decoding=\"async\" class=\"alignnone size-full wp-image-971\" src=\"https:\/\/sarandacityguide.com\/wp-content\/uploads\/2024\/02\/manastiri-i-40-shenjtoreve-sarande.png\" alt=\"\" width=\"1920\" height=\"1280\" srcset=\"https:\/\/sarandacityguide.com\/wp-content\/uploads\/2024\/02\/manastiri-i-40-shenjtoreve-sarande.png 1920w, https:\/\/sarandacityguide.com\/wp-content\/uploads\/2024\/02\/manastiri-i-40-shenjtoreve-sarande-600x400.png 600w, https:\/\/sarandacityguide.com\/wp-content\/uploads\/2024\/02\/manastiri-i-40-shenjtoreve-sarande-300x200.png 300w, https:\/\/sarandacityguide.com\/wp-content\/uploads\/2024\/02\/manastiri-i-40-shenjtoreve-sarande-1024x683.png 1024w, https:\/\/sarandacityguide.com\/wp-content\/uploads\/2024\/02\/manastiri-i-40-shenjtoreve-sarande-768x512.png 768w, https:\/\/sarandacityguide.com\/wp-content\/uploads\/2024\/02\/manastiri-i-40-shenjtoreve-sarande-1536x1024.png 1536w, https:\/\/sarandacityguide.com\/wp-content\/uploads\/2024\/02\/manastiri-i-40-shenjtoreve-sarande-590x393.png 590w, https:\/\/sarandacityguide.com\/wp-content\/uploads\/2024\/02\/manastiri-i-40-shenjtoreve-sarande-1005x670.png 1005w, https:\/\/sarandacityguide.com\/wp-content\/uploads\/2024\/02\/manastiri-i-40-shenjtoreve-sarande-577x385.png 577w, https:\/\/sarandacityguide.com\/wp-content\/uploads\/2024\/02\/manastiri-i-40-shenjtoreve-sarande-1200x800.png 1200w\" sizes=\"(max-width: 1920px) 100vw, 1920px\" \/><\/p>\n<p>Manastiri q\u00eb u nd\u00ebrtua p\u00ebr sakrificat e heronjve<br \/>\nP\u00ebr k\u00ebt\u00eb sakrific\u00eb heroike, vet d\u00ebnuesit, feja ortodokse, i shpalli t\u00eb 40-shenjtor\u00eb, ku edhe sot n\u00eb Manastirin me t\u00eb nj\u00ebjtin em\u00ebr ekzistojn\u00eb t\u00eb gdhendura emrat e tyre. Manastiri, ose Bazilika e madhe, \u00ebsht\u00eb nd\u00ebrtuar si shkak nga kjo legjend\u00eb, n\u00eb kodr\u00ebn n\u00eb lindje t\u00eb qytetit t\u00eb Sarand\u00ebs me nj\u00eb arkitektur\u00eb dhe nd\u00ebrtim romak. Kati mbitok\u00ebsor i k\u00ebtij Manastiri t\u00eb rrall\u00eb p\u00ebrb\u00ebhet nga nj\u00eb kish\u00eb me 7 konka (opisida) t\u00eb nd\u00ebrtuara n\u00eb an\u00ebn lindore t\u00eb monumentit. Salla qendrore p\u00ebrb\u00ebhet nga nj\u00eb arkitektur\u00eb e zhvilluar q\u00eb formohet nga kryq\u00ebzimi i shum\u00eb harqeve, shum\u00eb dritareve dhe dy hyrjeve t\u00eb m\u00ebdha (nj\u00ebra nga lindja dhe tjetra nga per\u00ebndimi), t\u00eb gjitha t\u00eb formuara nga harqet, apo qemer\u00ebt. Oborri i k\u00ebtij monumenti del p\u00ebrpara der\u00ebs per\u00ebndimore dhe paraqet panoram\u00ebn e detit dhe qytetit t\u00eb bukur t\u00eb Onhezmit (Sarand\u00ebs). Kjo \u00ebsht\u00eb shkat\u00ebrruar nga bombardimet angleze gjat\u00eb luft\u00ebs p\u00ebr \u00e7lirimin e Sarand\u00ebs, ku forcat aleate angleze hap\u00ebn rrug\u00ebn e m\u00ebsimjes partizane, pasi forcat gjermane qen\u00eb dislokuar n\u00eb manastir dhe sot kan\u00eb ngelur dy-tre harqe n\u00eb an\u00ebn per\u00ebndimore. Nd\u00ebrsa kati i n\u00ebndhesh\u00ebm i cili quhet Kriptoportiku, i cili \u00ebsht\u00eb nj\u00eb nd\u00ebrtim q\u00eb formohet nga qemer i madh i nd\u00ebrtuar n\u00eb an\u00ebn per\u00ebndimore, i cili ndodhet n\u00eb thell\u00ebsi dhe m\u00eb thell\u00eb akoma dy qemer\u00eb t\u00eb tjer\u00eb q\u00eb futen n\u00eb form\u00eb tuneli dhe anash tyre duken gjurm\u00eb t\u00eb pikturave dhe afreskeve me figura shenjtor\u00ebsh. Ndodhen edhe dhom\u00ebza t\u00eb vogla n\u00eb t\u00eb dy an\u00ebt q\u00eb sipas specialist\u00ebve t\u00eb arkeologjis\u00eb, ndoshta plot\u00ebsojn\u00eb detajin e legjend\u00ebs t\u00eb vaskave t\u00eb ngrirjes s\u00eb 40-shenjtor\u00ebve. N\u00eb an\u00ebn per\u00ebndimore edhe sot gjenden shkallaret e vjetra, ku vizitor\u00ebt kryenin pelegrinazhin n\u00eb dit\u00ebn e 9 Marsit t\u00eb \u00e7do viti dhe futeshin n\u00eb dhomat e katit t\u00eb n\u00ebndhesh\u00ebm, ku drejtuesit e Manastirit, t\u00eb besimit ortodoks, vendosnin bim\u00eb aromatike si dafina, rigon, rozmarin\u00eb, borzilok etj., duke krijuar nj\u00eb gjendje parajse dhe vizitor\u00ebt q\u00eb dilnin n\u00eb lindje t\u00eb bazilik\u00ebs me 7 konka, dilnin t\u00eb \u00e7liruar dhe t\u00eb \u201cpastruar\u201d shpirt\u00ebrisht nga aromat e \u201cparajs\u00ebs\u201d s\u00eb dhom\u00ebzave t\u00eb n\u00ebndheshme. Kriptoportiku p\u00ebrdorej edhe si varrez\u00eb, por jo p\u00ebr qytetar\u00ebt, vet\u00ebm p\u00ebr sh\u00ebrbestar\u00ebt e manastirit, tradit\u00eb q\u00eb e gjejm\u00eb edhe tek besimi i sektit bektashian edhe n\u00eb dit\u00ebt e sotme. P\u00ebrve\u00e7 shkallareve, banor\u00ebt e Onhezmit p\u00ebrdornin gjat\u00eb pelegrinazhit edhe rrug\u00ebn p\u00ebrgjat\u00eb kodr\u00ebs s\u00eb Sarand\u00ebs, gjurm\u00ebt e s\u00eb cil\u00ebs jan\u00eb edhe sot.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Po \u00e7far\u00eb thot\u00eb legjenda? Tregohet se, 40 ushtar\u00eb romak\u00eb u nis\u00ebn p\u00ebr t\u00eb kryer nj\u00eb mision ushtarak, po nuk dihet vendi se ku. Origjina e k\u00ebtyre ushtar\u00ebve ishte armen, aziatik dhe europian\u00eb. Mision i ngarkuar me urdh\u00ebr t\u00eb komand\u00ebs ushtarake romake. Legjenda thot\u00eb se, duke lundruar, moti i keq i detyroi t\u00eb ankoroheshin n\u00eb gjirin [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":1,"featured_media":970,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[],"tags":[],"post_format":[],"translation_priority":[62],"class_list":["post-975","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry"],"image_feature":"https:\/\/sarandacityguide.com\/wp-content\/uploads\/2024\/02\/manastiri-i-40-shenjtoreve.png","author_name":"admin","listeo-avg-rating":"0","_wpml_word_count":"{\"total\":761,\"to_translate\":{\"sq\":761}}","_edit_last":"1","slide_template":"","_wpb_vc_js_status":"","_edit_lock":"1709126640:1","_listing_views_count":"37","_wp_old_date":"","_thumbnail_id":"970","_wp_old_slug":"","_wp_page_template":"default","listeo_page_layout":"right-sidebar","_wpml_media_duplicate":"1","_wpml_media_featured":"1","_pingme":"1","_encloseme":"1","_last_translation_edit_mode":"native-editor","_links":{"self":[{"href":"https:\/\/sarandacityguide.com\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/975","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/sarandacityguide.com\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/sarandacityguide.com\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sarandacityguide.com\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/users\/1"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sarandacityguide.com\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=975"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/sarandacityguide.com\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/975\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":976,"href":"https:\/\/sarandacityguide.com\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/975\/revisions\/976"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/sarandacityguide.com\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/media\/970"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/sarandacityguide.com\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=975"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/sarandacityguide.com\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=975"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/sarandacityguide.com\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=975"},{"taxonomy":"post_format","embeddable":true,"href":"https:\/\/sarandacityguide.com\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/post_format?post=975"},{"taxonomy":"translation_priority","embeddable":true,"href":"https:\/\/sarandacityguide.com\/sq\/wp-json\/wp\/v2\/translation_priority?post=975"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}